Klocki wymienia się, gdy grubość warstwy ciernej wynosi około trzech milimetrów, tarcze – gdy grubość osiągnie wartość minimalną, wybitą w milimetrach na samej tarczy. Płyn hamulcowy wymienia się zgodnie z zalecanym okresem wymiany, niezależnie od przebiegu. Wchłania on wilgoć z powietrza i w ciągu dwóch lat traci część właściwości użytkowych. Bicie kierownicy przy hamowaniu zwykle oznacza nie odkształcenie tarczy, lecz nierównomierną warstwę materiału na jej powierzchni.
Klocki i tarcze
Kiedy wymienić klocki
Nowy klocek ma 10–12 milimetrów materiału ciernego. Dolna granica to około trzech milimetrów. Gdy warstwy ciernej zabraknie, metalowa podstawa klocka zaczyna trzeć o tarczę i zostawia na niej rowki. W wielu autach zamontowany jest wskaźnik mechaniczny: cienka metalowa blaszka, która zaczyna ocierać o tarczę i wydaje przenikliwy pisk. Celowo zastosowano nieprzyjemny dźwięk ostrzegawczy – to sygnał, a nie usterka. Elektroniczny czujnik sygnalizuje zużycie za pomocą kontrolki na desce rozdzielczej. Wymiana klocków hamulcowych musi obejmować cały komplet na osi. Nowy klocek w parze ze zużytym może powodować ściąganie auta na bok przy hamowaniu.
Kiedy wymienić tarcze
Zużycie tarczy ocenia się według dwóch kryteriów. Pierwsze to grubość. Nie wolno eksploatować tarczy o grubości mniejszej niż dopuszczalna – może pęknąć od nagrzania. Drugie to stan powierzchni. Głębokie rowki, wyraźny próg na obwodzie tarczy oraz pęknięcia od przegrzania są wskazaniem do wymiany tarczy niezależnie od grubości. Tarcze również wymienia się parami na jednej osi, a wymianę tarcz hamulcowych warto łączyć z kontrolą klocków.
Bicie kierownicy przy hamowaniu
Kierownica bije przy hamowaniu zwykle nie dlatego, że tarcza jest odkształcona. Częściej na jej powierzchni powstała nierównomierna warstwa materiału z klocków. W wysokiej temperaturze materiał przenosi się z klocka na tarczę nierównomiernie, plamami. Stąd praktyczny wniosek: diagnostyka jest potrzebna przed zakupem części. Czasem wystarczy toczenie tarczy, czasem pomaga zmiana rodzaju klocków. Tylko w części przypadków konieczna jest wymiana tarcz i klocków na nowe. Jeśli drgania kierownicy występują podczas jazdy z określoną prędkością, również bez hamowania – przyczyna jest inna, trzeba jej szukać w wyważeniu kół i zawieszeniu.
Płyn hamulcowy: dlaczego okres eksploatacji liczy się w latach
Płyn jest higroskopijny, czyli wchłania wilgoć z powietrza przez uszczelnienia i przewody. Woda obniża temperaturę wrzenia, a przy intensywnym hamowaniu w układzie powstają korki parowe – pedał hamulca zapada się niemal do podłogi. Poniższe wartości są orientacyjne i dotyczą płynu klasy DOT 4, najczęściej stosowanego w autach osobowych:
| Stan płynu | Przybliżona zawartość wody | Co się dzieje |
|---|---|---|
| bezpośrednio po wymianie | poniżej 0,5 procenta | temperatura wrzenia około 260 °C |
| po 2 latach | około 2–3 procent | wrzenie już przy 160–180 °C |
| po 4 latach i więcej | powyżej 4 procent | ryzyko awarii przy długim hamowaniu |
Z tabeli wynika, dlaczego przebieg nie ma tu zasadniczego znaczenia: auto może stać w garażu, a płyn i tak wchłonie wilgoć. Płyn standardowo wymienia się raz na dwa lata, a cena wymiany płynu hamulcowego sprawia, że należy to do tańszych czynności serwisowych w układzie hamulcowym. Zimą dochodzi drugi negatywny efekt: woda wewnątrz układu przyspiesza korozję przewodów i cylinderków od środka.
Zaciski
Sworznie prowadzące zacisku zapiekają się od soli i wilgoci. Klocek nie odsuwa się prawidłowo od tarczy i stale o nią ociera, nagrzewa się oraz ściera z jednej strony. Objawy są rozpoznawalne:
- klocki przy jednym kole zużyte są wyraźnie bardziej niż pozostałe;
- po jeździe tarcza przy jednym kole jest wyraźnie gorętsza niż przy drugim kole tej samej osi;
- auto ściąga na bok przy hamowaniu;
- po długim zjeździe z góry pojawia się zapach przegrzanego metalu.
W większości przypadków zacisku się nie wymienia, lecz regeneruje. Czyści się sworznie prowadzące, wymienia osłony i nakłada nowy smar. Regeneracja zacisków w Poznaniu kosztuje wyraźnie mniej niż wymiana zacisku na nowy – naprawę zacisków wykonujemy jako osobną usługę.
Hamulce zimą
Przez noc w wilgotnym powietrzu tarcze pokrywają się cienkim nalotem rdzy i pierwsze hamowania przebiegają ze zgrzytem. To normalne, nalot znika po kilku hamowaniach. Groźne jest co innego: jeśli auto stało tygodniami, korozja może połączyć klocek z tarczą. Ruszać w takiej sytuacji trzeba ostrożnie, a potem – sprawdzić powierzchnię tarczy. Sól przyspiesza zużycie całego układu, dlatego zimą warto sprawdzić hamulce dodatkowo, nie czekając na planowy przegląd.
Dlaczego same sprawne hamulce nie wystarczą
Ważne zastrzeżenie. Sprawne hamulce działają skutecznie tylko do granicy przyczepności opon. Po jej przekroczeniu koło zaczyna się ślizgać i dalej o wszystkim decyduje kontakt opony z drogą. Stąd bierze się długa droga hamowania na mokrym nawet w aucie z nowymi klockami. Na oponach letnich przy temperaturze ujemnej nawet nowe klocki i tarcze niewiele pomogą: ABS zadziała wcześniej, a auto może nie zmieścić się w zakręcie. Dlatego kontrolę hamulców warto łączyć z sezonową wymianą opon.
Co sprawdzają specjaliści naszego serwisu
Mierzymy grubość klocków i tarcz, oceniamy stan powierzchni i osłon oraz sprawdzamy ruchomość zacisków. Kontrolujemy poziom płynu, a jego stan oceniamy testerem. Sprawdzamy też szczelność przewodów i węży. Po oględzinach informujemy klienta, co wymaga wymiany teraz, a co może jeszcze posłużyć przez kolejny sezon. Serwis układu hamulcowego obejmuje również wymianę płynu hamulcowego, a aktualne ceny prac znajdą Państwo w dziale „Ceny”.
Zapraszamy na kontrolę hamulców
Zimą droga hamowania jest dłuższa, a zapas bezpieczeństwa musi być większy. Prosimy przyjechać na oględziny przed nadejściem mrozów. Określimy stopień zużycia klocków i tarcz podczas diagnostyki układu hamulcowego, sprawdzimy poziom płynu i powiemy, czy elementy mogą jeszcze bezpiecznie służyć do wiosny. Prosimy umówić wizytę w dogodnym terminie lub zadzwonić pod numer +48 880 353 599.
